Kinh Nghiệm Xây Nhà: Thợ Lâu Năm Chỉ Cách Xử Lý Dứt Điểm Chân Tường Ẩm Mốc, Bong Tróc

Chào các bạn, trong suốt nhiều năm làm nghề và tư vấn cho hàng ngàn gia chủ, tôi nhận ra có một nỗi ám ảnh dai dẳng mà rất nhiều gia đình Việt Nam gặp phải: Đó là tình trạng chân tường bị ố vàng, ẩm mốc và bong tróc từng mảng.

Nhiều nhà sau khi cạo bỏ lớp vữa cũ sát chân tường, ra sức trát vá rồi sơn mới cẩn thận, nhìn đẹp long lanh được vài tháng. Thế nhưng, “vũ như cẩn”, chỉ một thời gian ngắn sau, y chang chỗ cũ lại nổi lên vết ố và lớp sơn lại bong tróc lả tả y như trước. Hầu hết gia chủ đều tặc lưỡi trách thợ sơn làm ẩu, vật tư dỏm. Nhưng chia sẻ thật với các bạn, cái vết ố đó chỉ là bề nổi của tảng băng chìm. “Thủ phạm” thực sự đang ẩn nấp sâu dưới nền, trong lòng đất ẩm ngay sát chân móng nhà bạn.

Hôm nay, thông qua bài viết này, tôi sẽ chia sẻ những kinh nghiệm xây nhà và sửa chữa nhà đúc kết từ thực tế thi công, giúp bạn bắt đúng bệnh và trị dứt điểm căn bệnh nan y mang tên: Ẩm mao dẫn.

1. Bóc trần “thủ phạm” giấu mặt: Ẩm mao dẫn là gì?

Thợ lành nghề chúng tôi thường gọi hiện tượng này là ẩm mao dẫn hay ẩm chân tường. Để tôi giải thích một cách dễ hiểu nhất: Vật liệu xây dựng như gạch, vữa, bê tông nhìn bên ngoài có vẻ đặc khít, nhưng thực chất bên trong chúng chứa vô số những lỗ rỗng li ti thông với nhau.

Khi phần chân tường hay móng nhà tiếp xúc trực tiếp với nền đất ẩm ướt, nước sẽ bị hút ngược lên cao qua các lỗ rỗng đó. Quá trình này diễn ra theo hiện tượng mao dẫn – y hệt như cách bạn nhúng một góc của tờ giấy ăn hay cục bọt biển vào nước, nước sẽ tự động lan dần lên phía trên dù chẳng có lực đẩy nào cả. Tường nhà bạn thi công càng xốp, đất xung quanh móng càng ẩm ướt tích tụ lâu ngày, thì nước sẽ càng leo lên cao và loang ra nhanh chóng.

Nước bốc hơi đi, để lại muối khoáng kết tinh thành một lớp bột trắng bám trên bề mặt tường. Nhiều người thấy lớp bột này liền lấy khăn lau đi, tưởng vậy là sạch sẽ xong xuôi. Nhưng thực tế phũ phàng là, nếu nguồn nước dưới đất vẫn tiếp tục chảy và ngấm vào tường, thì chỉ ít lâu sau, muối lại bị đẩy ra ngoài, lớp bột trắng lại xuất hiện y như cũ, kéo theo đó là mảng sơn phồng rộp.

2. Hậu quả khôn lường: Không chỉ dừng lại ở tính thẩm mỹ

Đừng chủ quan cho rằng chân tường bong tróc chỉ làm giảm đi mỹ quan không gian sống. Hậu quả của nó sâu xa và nguy hiểm hơn thế rất nhiều.

Môi trường chân tường ẩm ướt liên tục chính là mảnh đất “màu mỡ”, là điều kiện lý tưởng tuyệt đối cho nấm mốc sinh sôi nảy nở. Quá trình nấm mốc phát triển sẽ phát tán hàng triệu bào tử li ti vào không khí cùng các hợp chất hữu cơ dễ bay hơi. (Bạn có bao giờ ngửi thấy mùi ẩm mốc đặc trưng, ngai ngái khó chịu mỗi khi bước vào căn nhà bị thấm không? Đó chính là do các hợp chất này sinh ra đấy).

Nếu các thành viên trong gia đình sống và hít phải luồng không khí này lâu dài, cơ thể sẽ lên tiếng phản đối. Nhẹ thì gây kích ứng mũi họng, ho kéo dài không dứt, khò khè. Nặng hơn, bào tử nấm mốc có thể làm khởi phát hoặc làm trầm trọng thêm các bệnh lý hô hấp mạn tính như hen suyễn, viêm phế quản. Đối tượng dễ bị tổn thương nhất chính là trẻ nhỏ với hệ miễn dịch chưa hoàn thiện và người cao tuổi. Do đó, việc tìm đến các đơn vị sửa chữa nhà uy tín để khắc phục ngay lập tức là điều vô cùng cấp thiết.

3. Bài học “Phòng bệnh hơn chữa bệnh”: Kinh nghiệm xây nhà từ móng

Một trong những kinh nghiệm xây nhà sống còn mà tôi luôn nhấn mạnh với các chủ đầu tư là: Đừng bao giờ lơ là công tác chống thấm ngay từ lúc làm móng. Một công ty xây dựng có tâm và có tầm sẽ luôn tuân thủ nguyên tắc này.

Nếu ngôi nhà được thi công đúng bài bản kỹ thuật, giữa phần móng và phần tường xây nổi bên trên bắt buộc phải có một lớp chống thấm ngang. Lớp này thường được đặt ở vị trí đế móng, giằng móng hoặc xen giữa vài hàng gạch đầu tiên sát nền nhà. Nhiệm vụ của nó giống như một tấm khiên cách ly, cắt đứt hoàn toàn con đường di chuyển của nước từ dưới đất đi lên tường.

Ngược lại, nếu trong quá trình thi công, thợ làm ẩu bỏ qua lớp này, thi công không liền mạch bị đứt gãy, hoặc vật liệu xuống cấp mất tác dụng theo năm tháng, thì nước cứ tự nhiên tìm khe hở mà chui lên. Nước đi lên sẽ kéo theo cả muối khoáng hòa tan lẫn trong đất, ngấm dần vào lớp vữa trát rồi từ từ phá hủy lớp sơn ngoài cùng.

Biểu hiện dễ nhận biết nhất luôn nằm ở phần thấp của bức tường, sát ngay nền nhà. Sơn bắt đầu có dấu hiệu phồng rộp, mất đi độ bám dính rồi bong tróc lả tả ra từng mảng lớn. Lớp vữa trát bên trong trở nên yếu ớt, bạn chỉ cần lấy tay sờ nhẹ vào sẽ thấy vữa bở, mủn ra như cát. Vết ố loang lổ không đều nhau, cứ từ mép nền lan dần lên cao một cách mất kiểm soát.

4. Phân biệt đúng bệnh để “bốc đúng thuốc”

Cái khó nhất trong công tác sửa chữa nhà đối với hạng mục này là hiện tượng ẩm chân tường rất dễ bị nhầm lẫn với thấm dột do nước mưa tạt hoặc do rò rỉ đường ống nước ngầm. Mỗi loại “bệnh” này lại đòi hỏi một phác đồ điều trị hoàn toàn khác nhau. Nếu chẩn đoán sai, bạn sẽ tốn hàng đống tiền vô ích. Dưới đây là cách phân biệt:

• Rò rỉ đường ống nước: Nếu đường ống bị vỡ hoặc rỉ nước, vết ẩm thường tập trung dày đặc ở một điểm cố định. Vết ẩm này sẽ phình to rõ rệt mỗi khi trong nhà bạn xả nước hay sử dụng thiết bị vệ sinh. Hơn nữa, độ cao của vết ố nhiều khi không ăn khớp với quy luật nước đi từ dưới nền lên (ví dụ vết ố nằm chỏng chơ ở giữa tường). Trường hợp này, thợ chuyên nghiệp cần dùng thiết bị thử áp lực đường ống mới xác định chắc chắn được.

• Thấm dột do nước mưa: Nếu nguyên nhân là nước mưa tạt hoặc thấm qua mái, tường ngoài, bạn sẽ thấy vết ố thường nặng thêm rõ rệt ngay sau những trận mưa lớn. Vết thấm hay xuất hiện xung quanh khu vực khung cửa, mái hắt, máng xối, hoặc chạy dọc theo các vết nứt tường. Độ cao của vết loang sẽ đi theo đúng điểm mà nước lọt vào, chứ không nhất thiết cứ phải bắt đầu từ sát nền nhà đi lên.

• Ẩm mao dẫn từ đất: Ngược lại, ẩm mao dẫn thì luôn luôn khởi phát ngay từ điểm thấp nhất sát chân tường. Vết ẩm có xu hướng lan ngang qua nhiều bức tường liền kề nhau. Tình trạng thường trở nên tồi tệ hơn vào mùa mưa vì lúc này lượng đất xung quanh móng đã ngậm no nước. Nhưng bạn phải hiểu rằng, gốc rễ của vấn đề vẫn nằm ở việc hỏng lớp chống thấm chân móng, chứ không phải do lỗi ở mái hay cửa sổ.

5. Quy trình 4 bước xử lý dứt điểm từ chuyên gia sửa chữa nhà

Nếu đã hiểu rõ nguyên nhân do ẩm mao dẫn, bạn hoàn toàn có thể yêu cầu thợ thi công xử lý dứt điểm vấn đề này. Muốn trị tận gốc, gia chủ cần yêu cầu đơn vị thi công thực hiện tuần tự và nghiêm ngặt các bước sau:

Bước 1: Khảo sát và tìm cho ra ngọn nguồn nước gây ẩm Tuyệt đối không đắp vữa sơn lại ngay. Việc đầu tiên là phải kiểm tra kỹ lưỡng khu vực xung quanh. Hãy xem có đường ống ngầm nào rò rỉ gần đó không? Hệ thống thoát nước quanh nhà có bị tắc nghẽn, ứ đọng tạo thành vũng không? Đất bên ngoài có đang áp sát trực tiếp vào tường nhà vượt quá cốt nền không?

Thợ xây có kinh nghiệm thực chiến thường dùng máy đo độ ẩm chuyên dụng, quan sát kỹ hiện trạng, thử áp lực đường ống nước. Thậm chí, họ sẽ xin phép đục thử một vài điểm nhỏ để khảo sát trực tiếp tình trạng thực tế bên trong lõi tường trước khi đưa ra quyết định phương án cuối cùng.

Bước 2: Xử lý nguồn ẩm và cải tạo hệ thống Sau khi xác định đúng 100% nguồn ẩm, các thao tác tiếp theo mới phát huy tác dụng. Lúc này, thợ sẽ tiến hành sửa dứt điểm chỗ rò rỉ (nếu có), khơi thông và cải thiện hệ thống thoát nước xung quanh móng nhà để nước không tụ lại.

Bước 3: Tái tạo “lớp khiên” bảo vệ Đây là bước cốt lõi. Đội thợ sẽ tiến hành đục bỏ toàn bộ phần vữa cũ đã bị nhiễm muối, bở mục ở khu vực chân tường (thường đục cao hơn vết ẩm thực tế khoảng 30-50cm để đảm bảo an toàn). Tiếp theo là công đoạn tái tạo lại lớp chống thấm ngang ở chân tường bằng các dung dịch chống thấm chuyên dụng, bơm hóa chất cắt đứt mao dẫn. Sau đó, tiến hành trát lại tường bằng loại vữa có trộn phụ gia chống thấm, hoặc các vật liệu chuyên dụng phù hợp với tình trạng tường.

Bước 4: Chờ đợi là hạnh phúc Điều quan trọng không kém nhưng lại hay bị phớt lờ chính là sự kiên nhẫn. Bắt buộc phải chờ cho lớp vữa trát mới khô hẳn, đạt đủ độ ẩm cho phép rồi mới được tiến hành bả matit và sơn hoàn thiện. Tuyệt đối không được nóng vội làm cho xong việc, nếu không công sức sẽ đổ sông đổ biển.

6. Khi nào cần gọi cho Công ty xây dựng uy tín?

Một lưu ý đặc biệt quan trọng dành cho các gia chủ: Khi vết ố vàng cứ quay đi quay lại nhiều lần dù đã cạo ra sơn lại, khi vết ẩm lan rộng ra nhiều bức tường trong nhà, xuất hiện ở cả hai mặt trong và ngoài của bức tường, hoặc đi kèm với hiện tượng sàn nhà đổ mồ hôi, mùi nồng nặc khó chịu, ván sàn gỗ hay ốp chân tường bằng gỗ mục nát gần đó… thì đây là tiếng chuông cảnh báo khẩn cấp.

Lúc này, bạn không nên tự mua vật tư về bôi trét hay gọi những nhóm thợ bơi sơn đi sơn lại theo kiểu chắp vá nữa. Càng làm theo kiểu tạm bợ thì càng tốn công tốn của mà bệnh vẫn không dứt gốc được. Đây chính là thời điểm vàng để bạn tìm đến một công ty xây dựng chuyên nghiệp, hoặc các dịch vụ sửa chữa nhà có chuyên môn cao.

Họ sở hữu máy móc hiện đại, vật tư chuyên dụng và có phác đồ xử lý triệt để, có cam kết bảo hành rõ ràng. Chi phí ban đầu có thể cao hơn việc gọi thợ sơn dặm vá, nhưng xét về bài toán kinh tế lâu dài và sức khỏe của gia đình, đây là một khoản đầu tư hoàn toàn xứng đáng.

Tóm lại, trang bị cho mình những kinh nghiệm xây nhà và hiểu biết về bảo trì nhà cửa là cách tốt nhất để bảo vệ tổ ấm. Chúc các bạn luôn sở hữu một không gian sống bền đẹp, khô ráo và an toàn cho sức khỏe!